Efekt pierwszego wrażenia

0
197
Efekt Pierwszego Wrażenia

Pierwsze wrażenie w kontakcie z nowo poznaną osobą jest chwilą. Jednak konsekwencje tej chwili mogą zaważyć na wielu dalszych relacjach. 

Na podstawie komunikatów werbalnych i niewerbalnych wyrabiamy sobie bowiem opinię na temat drugiej osoby. Nie zawsze ocena jej podyktowana jest przy tym racjonalnymi argumentami.

Mówiąc kolokwialnie, w czasie paru chwil wiemy już, czy kogoś lubimy, czy też nie. Pierwsze wrażenie kształtuje się błyskawicznie nawet w ciągu od 0,1 sekundy, najdłużej zaś w czasie do pół minuty.

Tak więc „Pierwsze Wrażenie” zrobić można tylko raz. Zauważmy, że poza przywitaniem się, trudno byłoby w tak krótkim czasie cokolwiek zakomunikować w sposób werbalny. Ponadto, efekt ten utrzymuje się do pół roku!

Pierwsze wrażenie, w sposób decydujący i niezależny od naszej woli, kształtuje nastawienie do drugiej osoby. Trudno jest je później zmienić. I choć jest to oczywiściemożliwe, to wymaga jednak wiele czasu i pracy.

Tym bardziej więc warto zrobić na naszym rozmówcy możliwie najlepsze wrażenie już na samym początku.

Co wpływa na Pierwsze Wrażenie?

Dobrze jest wiedzieć, że na Efekt Pierwszego Wrażenia składają się trzy następujące elementy składowe, mianowicie:

  • słowa,
  • głos,
  • mimika (gestykulacja).

Kiedy podczas moich szkoleń, pytam uczestników, co myślą o tym, ile procent każdej z tych składowych mieści się w Efekcie Pierwszego Wrażenia, słyszę różne odpowiedzi.

Mogę z pełnym przekonaniem śmiało stwierdzić, że nie wszyscy zdają sobie sprawę, iż główną rolę odgrywa tu mowa ciała. To na nią bowiem w głównej mierze skierowane są reflektory. Tymczasem słowa pozostają na bocznej scenie. 

Przyjrzyjmy się dokładniej temu rozkładowi:

Słowa – 7%

Głos – 38%

Mimika / gestykulacja – 55%

Dla zobrazowania powyższego rozkładu przytoczę przykład pewnego wydarzenia z doświadczeń, kiedy jeszcze pracowałam w rekrutacji. Prowadziłam wówczas projekt na stanowisko dyrektorskie dużej instytucji finansowej. Zaprosiłam więc na rozmowę kwalifikacyjną jednego z kandydatów. Tego, który posiadał poszukiwane przeze mnie świetne doświadczenie zawodowe i celujące CV. Od razu pomyślałam:

– To jest kandydat, jakiego szukam!

Zadowolona wchodzę do sali, w której czeka kandydat. Pan podaje mi rękę. „Uścisk” jego dłoni jest w stylu „śniętej ryby”. Przygarbiona sylwetka, pot na czole, mokre dłonie, uciekający wzrok. Do tego ubiór: – dżinsy, marynarka i koszula bez krawata. Mówi mi cichym głosem:

– Dzień dobry. Dziękuję za zaproszenie na to spotkanie. Jestem pewien, że posiadam wszystkie kompetencje menedżerskie, o czym przekona się Pani podczas tego spotkania.

Byłam zdumiona taką sytuacją. Mowa jego ciała oraz mimika jednoznacznie zaprzeczały wypowiedzianym słowom.

Ewidentnie zabrakło spójności między tymi elementami. Moje pierwsze wrażenie na temat kandydata okazało się nieomylne. Pan, co prawda, posiadał dużą wiedzę i doświadczenie, jednak zdecydowanie brakowało mu zupełnie kompetencji menedżerskich.

Przykład ten potwierdza, że nasz przekaz werbalny (słowa) stanowi zaledwie 7% całego komunikatu! Natomiast w Efekcie Pierwszego Wrażenia na świeczniku jest mowa naszego ciała i ton głosu. 

Spostrzeżenia te warto mieć na uwadze podczas pierwszego kontaktu z osobą, która będzie nas oceniała. Nade wszystko wtedy, gdy zależy nam na zrobieniu pozytywnego wrażenia. Na przykład podczas rozmowy z potencjalnym klientem bądź też na rozmowie kwalifikacyjnej.

Jakie skutki może wywołać Pierwsze Wrażenie?

a) Efekt Pigmaliona – nazywany też anielskim.

Anielskim „Efektem Halo” jest pozytywne ocenianie człowieka. Osoba oceniająca stosuje tu tzw. atrybucję wewnętrzną i zewnętrzną. Inaczej mówiąc, osoba ta w momencie sukcesów osoby ocenianej szuka przyczyn jej zachowania. Natomiast w przypadku niepowodzeń, przypisuje to czynnikom zewnętrznym.

Dla przykładu zobrazuję pewne wydarzenie z mojego doświadczenia. W moim bloku mieszkał sąsiad, który od samego początku był dla mnie bardzo życzliwy. Otwierał mi drzwi klatki schodowej, czasem pomagał nosić ciężkie siatki z zakupami, ustępował mi pierwszeństwa w windzie, często zagadywał o pogodzie. Lubiłam swojego sąsiada. Pewnego razu spotkałam go w stanie wyraźnie wskazującym na upojenie alkoholowe.

Ponieważ od początku miałam do swego sąsiada bardzo pozytywne nastawienie, tłumaczyłam sobie, że być może miał przyjęcie rodzinne, bądź że:

– No, raz każdemu może się przytrafić. To przecież nie jego wina.

Będąc pod wpływem Efektu Anielskiego Halo, nieświadomie pomijałam wszystkie negatywne informacje na temat tego pana. Skupiałam się tylko na informacjach pozytywnych dotyczących jego osoby.

b) Efekt golema – nazywany też diabelskim.

Jak wynika z nazwy, efekt ten jest przeciwieństwem Efektu Anielskiego. Efektem pierwszego wrażenia jest tutaj negatywna informacja o osobie przez nas ocenianej.
W takiej sytuacji przyczyny cudzych niepowodzeń szukamy w zachowaniu tej osoby. Natomiast jej sukcesy przypisujemy czynnikom zewnętrznym.

Podzielę się swoim, takim oto przykładem. Odkąd zamieszkałam na Ochocie, często robiłam zakupy w pobliskim markecie. Pewnego dnia stałam przy kasie, a pan kasjer kasował moje zakupy. Nagle dostrzegłam ciemnozielony paznokieć tego pana!

Po szybkim, ale uważnym przyjrzeniu się dłoniom kasjera stwierdziłam, że jego paznokieć nie był jednak efektem wyszukanego manicure. Był najzwyczajniej brudny. Miałam wielką ochotę głośno krzyknąć:

– Niech pan nie dotyka mojego chleba!!!

Po tym zdarzeniu bardzo rzadko bywałam już w tym markecie. W końcu całkowicie zrezygnowałam z jego usług.

Nie znałam tego pana, lecz na podstawie wyglądu jego paznokcia, stwierdziłam, że nie chcę, aby mnie obsługiwał. Jego pozytywy i wszelkie dodatnie strony już mnie nie interesowały. Miałam bowiem w oczach tylko ten zielony z brudu paznokieć. I gdybym kiedyś dowiedziała się, że ten pan awansował, to tłumaczyłabym sobie: – A pewnie mu się udało, pewnie kogoś oszukał…

Podsumowując, należy pamiętać, że Efekt Pierwszego Wrażenia można zrobić tylko raz.

Jest on bardzo trwały i trudno go skorygować. W pierwszej ocenie mogą pojawiać się błędy, które wynikają ze składowych informacji cząstkowych. Efekt Pierwszego Wrażenia  tworzy się w ciągu kilku zaledwie pierwszych sekund. Kształtuje się głównie na podstawie wyglądu, cech zewnętrznych, mowy ciała, ubioru i mimiki. Miejmy to zawsze na uwadze wówczas, kiedy poznajemy nowych ludzi.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here